Czas przeszły prosty – le passé simple

9.7 Czas przeszły dokonany

(Le passé simple)

 

Tworzenie czasu passé simple

 

temat bezokolicznika czasownika* + końcówki

np.

Nous allâmes à l’école à pied (Poszliśmy do szkoły na piechotę)

 

* temat powstaje po odcięciu od bezokolicznika końcówek « er, ir, oir, re »

Końcówki

końcówka

bezokolicznika

-er (I grupa) + aller

-ir (II grupa) + część III grupy (-ir,-oir,-re)

część III grupy
(-ir,-oir,-re)

Je

ai

is

us

Tu

as

is

us

Il/elle/on

a

it

ut

Nous

âmes

îmes

ûmes

Vous

âtes

îtes

ûtes

Ils/elles

èrent

irent

urent

Przykłady

bezokolicznik

parler

finir

pouvoir

Je

parlai

finis

pus

Tu

parlas

finis

pus

Il/elle/on

parla

finit

put

Nous

parlâmes

finîmes

pûmes

Vous

parlâtes

finîtes

pûtes

Ils/elles

parlèrent

finirent

purent

Najważniejsze wyjątki

bezokolicznik

avoir

être

faire

venir

tenir

lire

boire

voir

Je

eus

fus

fis

vins

tins

lus

bus

vis

Tu

eus

fus

fis

vins

tins

lus

bus

vis

Il/elle/on

eut

fut

fit

vint

tint

lut

but

vit

Nous

eûmes

fûmes

fîmes

vînmes

tînmes

lûmes

bûmes

vîmes

Vous

eûtes

fûtes

fîtes

vîntes

tîntes

lûtes

bûtes

vîtes

Ils/elles

eurent

furent

firent

vinrent

tînrent

lurent

burent

virent

Uwagi

  • ten czas ma bardzo wiele nieregularności więc trzeba się uczyć na pamięć form czasowników, szczególnie III grupy

  • dla czasowników III grupy temat czasownika nie zawsze powstaje przez odrzucenie końcówki bezokolicznika (-ir,-oir,-re), jest wiele wyjątków, np. czasownik pouvoir ma temat « p » + odpowiednie końcówki

 

9.7.1 Użycie passé simple

Ten czas jest literackim odpowiednikiem czasu passé composé. Używany jest głównie w powieściach, opowiadaniach i artykułach prasowych.Współczenie nie jest używany w języku mówionym. Wyraża także czynność dokonaną, odległą w czasie, które nie mają odniesienia do teraźniejszości, np. Jules César conquit la Gaule en 53 avant notre ère (Juliusz Cezar podbił Galię w r. 53 p.n.e.)

Uwagi

Istnieje również czas passé antérieur który nie jest używany w języku mówionym. Występuje w języku pisanym, w tekstach używających bardzo wyszukanego języka. Buduje się go bardzo prosto, odmieniając czasowik avoir lub être w czasie passé simple i dodając formę participe passé. Relacja passé antérieur do passé simple jest taka sama jak relacje passé composé do plus-que-parfait czyli używamy go opisując dwie czynności przeszłe, w których jedna miała miejsce przed drugą, np.Dès qu’il eut fini de boire, il alla à la maison (Po tym jak skończył pić, poszedł do domu) - czyli najpierw skończył pić, a potem poszedł do domu

 

wycieczkownia-reklama-ar-lond